Site Relocation

Moved to waiphyok.com

Saturday, March 08, 2008

Ajax|RIA|Fun libraries - What do you use?



Update: ExtJS အေၾကာင္း တေစ့တေစာင္း

ကြ်န္ေတာ္တိုု႔ DHTML ေတြ ကိုု အလြန္အက်ဴးသံုုးေနခဲ့ၾကတာ ၾကာပါျပီ။ မ်က္စိပဒသ အလွအပေတြဆိုုရပါမယ္။ ျမန္မာဘေလာ့ခ္ဂါေတြ အရမ္းသံုုးတဲ့ Peeak-a-boo ဆိုုပါစိုု႕ ... ဒါမွမဟုုတ္ ကြ်န္ေတာ့္ ဘေလာ့ခ္က Translated Modalboxes ေတြမ်ိဳးေပါ့။

အဲ့ဒီ Javascripts အေျခခံတဲ့ နည္းပညာကိုု တစ္ခ်ိဳ႕လည္း နာရီေပါင္းမ်ားစြာ သင္ယူခဲ့ရတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕လည္း အခ်ိန္တိုုအတြင္းမွာ အဲ့ဒါေလးေတြလုုပ္ျပီးကစားၾကတယ္။ DHTML ေတြကိုု တစ္ခ်ိဳ႕လည္း မေကာင္းေျပာၾကတယ္။ မ်က္စိေနာက္တယ္တဲ့။ မွန္ပါတယ္။ အဲ့ဒါက အရင္တံုုးကပါ။ ေနာက္ျပီး သံုုးတဲ့လူေတြ ေပၚမွာလည္း မူတည္ပါတယ္။ စနစ္ေတြ မလိုုက္နာတဲ့၊ လွရံုုပရံုုသာ စဥ္းစားတာမေကာင္းပါဘူး။ Javascript DHTML ေတြဟာ သင့္ရဲ႕ application/website ရဲ႕ စြမ္းေဆာင္ရည္၊ စြဲမက္ႏိုုင္စြမ္း၊ လူေတြကိုု contents ေတြ မ်ားမ်ား အေထာက္အကူေပးႏိုုင္စြမ္းေတြ မ်ားမ်ားေပးဖိုု႔ လိုုပါတယ္။ Unobtrusive Javascript ဆိုုတာ အလကားေျပာတာ မဟုုတ္ပါဘူး။ Ajax ေတြဘာေတြမကူးခင္ ဒါေလးကိုု အရင္ စိတ္ထဲထားျပီး Javascript ကိုု သင္ယူၾကပါဗ်။

Javascript ဆိုုတာကိုု ကြ်န္ေတာ္ ၉ တန္း ေလာက္က စသင္တယ္။ ဘာေတြမွန္းမသိပါဘူးဆိုုျပီး ပစ္ခဲ့တယ္။ ေၾသာ္ Loose Type ပရိုုဂရမ္းမင္းေတြကိုု အထင္ေသးခဲ့မိတာ မွားသကိုုး။ အခုုေတာ့ ECMA Script (Javascript, Actionscript,... ဘာညာ) က သင္ယူရလြယ္တဲ့ ပရိုုဂရမ္းမင္း ဘာသာရပ္တစ္ရပ္၊ အေပါ့ပါးဆံုုး အသံုုးမ်ားဆံုုး အရာတစ္ခုု ျဖစ္ေနပါျပီ။

အဲ့ဒီ DHTML ကေန အခုု Ajax ဆိုုတာေတြ ပိုုနာမည္ၾကီးလာတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ စလံုုး စေရာက္ကာစ လြန္ခဲ့တဲ့ ၃ႏွစ္က Ajax, SOAP ဆိုုတာကိုု သိခ်င္လြန္းလိုု႔ လိုုက္ေမးရတယ္။ တယ္မလြယ္တဲ့ နည္းပညာပဲ။ အဲ့ဒီ XML objects ေတြကိုု ရွိသမွ် ဘေရာက္ဇာေတြ မွာ အရင္လိုုက္ေဆာက္ ျပီးရင္ XML, Messages ေတြ ေခၚ တယ္ခက္တယ္လိုု႔ လက္ခံခဲ့တယ္။ ခက္တာထက္ အလုုပ္ရႈပ္သဗ်ာ။

ဒါေပမယ့္ နည္းပညာဆိုုတာ တိုုးတက္ျမဲ ဆိုုတာကေတာ့ ေရွာင္လႊဲလိုု႔မရပါဘူး။ ကြ်န္ေတာ္တိုု႔လိုု hardcore ကြန္ပ်ဴတာသမားမဟုုတ္တဲ့ တျခားလူေတြ၊ စီးပြားေရးသမားေတြ အတြက္ လည္း အဲ့ဒီ DHTML ေတြ Ajax ေတြသံုုးလိုု႔ ရေအာင္ဆိုုျပီး အခုု Javascript Library ေတြ အလွ်ိဳလွ်ိဳ ထြက္လာၾကပါျပီ။ သင္ ကလစ္ခ္ ၂ခ်က္ေလာက္ ႏွိပ္လိုုက္တာႏွင့္ အဲ့ဒီ အလွအပေတြကိုု ထည့္သြင္းလိုု႔ရပါျပီ။ ေအာက္မွာ ကြ်န္ေတာ္တိုု႔ ဒီဘက္ေခတ္ web 2.0 ကိုု အေထာက္အကူေပးေနတဲ့ JS libraries ေတြ. Framework ေတြကိုု ရွင္းျပထားပါတယ္။

ပထမဆံုုး နာမည္ၾကီးတာက Rico ပါ။ ကြ်န္ေတာ္တိုု႔ အရမ္းေပ်ာ္ခဲ့ၾကတယ္။ လြယ္တာေလး ေတြ႔ျပီဆိုုျပီးေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ႏွစ္ေက်ာ္ေလာက္ကေပါ့။ ေတာ္ေတာ္ေလးလည္း ေကာင္းခဲ့ပါတယ္။ သူ႔ ေခတ္ႏွင့္ သူ႔အခါႏွင့္။ အဲ့ ဒါေပမယ့္ အခုုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေအာင္ျမင္ေနတာက Scriptaculous ပါ။ .. သူက Prototype လိုု႔ ေခၚတဲ့ တျခား Javascript Framework တစ္ခုုေပၚထပ္အုုပ္ျပီး တည္ဆာက္ထားတဲ့ ေနာက္ထပ္ framework တစ္ခုုပါ။ Effects ေတြ အရမ္းေကာင္းတဲ့အတြက္ ကြ်န္ေတာ့္ ပေရာဂ်က္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ထည့္သံုုးေလ့ရွိပါတယ္။ Apple, Gucci တိုု႔လည္း Scriptaculous ကိုု သံုုးထားျပီး အေတာ္နာမည္ရေနပါတယ္။ ေနာက္ျပီး Rails ကိုုလံုုး၀ integrate လုုပ္ေပးႏိုုင္တာက အေကာင္းဆံုုးပါ။

သိုု႔ေပမဲ့လည္း တစ္ခ်ိဳ႕လူေတြကေတာ့ အေကာင္းဆံုုးက MooTools ပါလိုု႔ ေျပာၾကျပန္ပါတယ္။ သူလည္း Scriptaculous လိုုပဲ လူၾကိဳက္မ်ားၾကပါတယ္။ သူက ကုုဒ္အားျဖင့္ Scriptaculous ေလာက္ သံုုးရတာ မလြယ္ေပမဲ့ ပိုုျပီး Flexible ျဖစ္ပါတယ္။ သင္လုုပ္ခ်င္တဲ့ Effects ေတြကိုု အေသးစိတ္ျပင္လိုု႔ရပါတယ္။ Function calls ေတြပါပဲ။ Javascript ၾကိဳက္တဲ့လူေတြကေတာ့ အဆင္ေျပမွာပါ။



အဲ့ဒီေကာင္ေတြႏွင့္အျပိဳင္နာမည္ၾကီးလာတာက Humanized.com ကသံုုးတဲ့ MochiKit ပါ။ သူ႔ရဲ႕ ကမၻာ့ထိပ္သီး Music Search Engine (ကြ်န္ေတာ္ေပးထားတာ) Songza.com လည္း မိုုခီကိုု သံုုးပါတယ္။ မဆိုုးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ Errors ေတြ မ်ားေနပါေသးတယ္။

ေနာက္ ကြ်န္ေတာ္ အသံုုးမ်ားတာ တစ္ခုုက Microsoft ရဲ႕ ASP.NET Ajax (Atlas) ပါ။ သူ႕ရဲ႕ update panel ကိုု တျခားဘယ္သူမွယွဥ္လိုု႔ မရပါဘူး။ ဘယ္ရမတံုုး မိုုက္ခရိုုေဆာ့ဖ္က ေရးတာကိုုး။ အဟိ။ သူ႕ ASP ႏွင့္ေတာ့ Server calls ေတြကိုု သက္ေတာင့္သက္သာ ေခၚလိုု႔ရတာ အရမ္းေကာင္းပါတယ္။ Web Services ေတြကိုု လံုုး၀ Support ေပးတဲ့ အတြက္လည္း စိတ္ခ်မ္းသာစရာပါ။ သူက effects ေတြ ေတာ့ သိပ္မလွပါဘူး။ (ထံုုးစံအတိုုင္းပဲေလ)။

တခ်ိဳ႕ Yahoo ခ်စ္တဲ့လူေတြကေတာ့ YUI က အေကာင္းဆံုုးပါတဲ့။ ကြ်န္ေတာ္သံုုးၾကည့္ေပမယ့္ သိပ္ေတာ့ ဘ၀င္မက်ပါဘူး။ သိပ္ကြာျခားခ်က္ေတြ ရွာမေတြ႔လိုု႔ျဖစ္မွာပါ။ JQuery ဆိုုတာလည္းရွိပါတယ္။ သူလည္းအေတာ္ေလး ေကာင္းပါတယ္၊ သူ႔ဟာႏွင့္သူ။ ေနာက္ Dojo, Backbase တိုု႔လည္း မိုုက္ပါတယ္။ Backbase ဆိုုရင္ Enterprise ေတြမွာ အေတာ္သံုုးၾကပါတယ္။ သူ႕ရဲ႕ Support ကလည္း ေကာင္းပါတယ္။

အခုုေတာ့ ကြ်န္ေတာ္ေတာ္ေတာ္ေတာင္ မ်က္စိေနာက္လာျပီ။ အထက္က ကြ်န္ေတာ္ေျပာခဲ့တဲ့ အရာေတြအားလံုုးကိုု သံုုးျပီး web2.0 ဆိုုက္ေတြေရး၊ အလွအပေတြ၊ အသံုုးျပဳသူစိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ လုုပ္ေပးတာေတြဟာ တေန႔တျခားတိုု႔းပြားလာေနပါတယ္။ DHTML,Ajax ဆိုုတဲ့ နာမည္ေတြထက္ Rich Internet Applications ေတြလိုု႕လည္း လွလွပပေခၚၾကပါတယ္။ အခုုဆိုု အဲ့ဒီ DHTML based RIA ေတြထက္၊ Microsoft ရဲ႕ Silverlight, Adobe ရဲ႕ AIR စတာေတြလည္း သံုုးေနၾကပါတယ္။ သင့္ရဲ႕ေရြးခ်ယ္မႈေပၚမွာပဲ မူတည္ပါေတာ့တယ္။

Ajax သတင္းေလးေတြ ဖတ္ခ်င္ရင္ Miniajax တိုု႔ Ajaxian တိုု႔၊ AjaxRain တိုု႕ကိုု သြားျပီး ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္ၾကပါဗ်ိဳး။ ကြ်န္ေတာ္ကေတာ့ ျမန္မာ၀ဗ္ဆိုုက္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အဲ့ဒါမ်ိဳးေလးေတြ သံုုးထားတာ ေတြ႔ဖိုု ေမ်ွာ္လင့္ေနပါတယ္။

သင္ေကာ ဘာ Library သံုုးသလဲ Comment ေပးခဲ့ႏိုုင္ပါတယ္။ =)

Update:
Forrest Gump ေျပာလိုု႔ ကြ်န္ေတာ္ အဲ့ဒီ ExtJS အေၾကာင္းကိုု ျပန္ သတိရသြားတယ္။ လွတယ္သာထင္ရျပီး ကြ်န္ေတာ့္သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ သူ႔ပေရာဂ်က္မွာသံုုးလိုုက္တာ ေျမြကိုုက္သြားေလရဲ႕။ Hibernate သံုုးျပီး Struts Framework တစ္ခုုႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ျပီး အလုုပ္လုုပ္ရတဲ့ j2ee site တစ္ခုုပါ။ ေဒတာ row ၁ ေသာင္းကိုု loading ေခၚျပီး Grid Control ႏွင့္ သံုုးလိုုက္တာ စက္ေတြ ဟန္း၊ အကုုန္ရြဲကုုန္လိုု႔ အေတာ္ညစ္သြားတယ္တဲ့။ ေနာက္ေတာ့ ေတြ႔လိုုက္ရတာက ေဒတာေတြမ်ားမ်ား သံုုးမရဘူးဆိုုတာကိုု ေတြ႔လိုုက္ရတယ္။ ... အင္း ေတာ္ေတာ္ေတာ့ လွတဲ့ဟာပါပဲ။ Webtop ေတြေတာင္ support လုုပ္တယ္ဗ်ာ။ ေကာင္းေတာ့ ေကာင္းပါတယ္။ ေဒတာေတြ handle   မလုုပ္ႏိုုင္ရင္ေတာ့ အလုုပ္မျဖစ္ဘူးဗ်ာ။

Rgds,
-W